Privacy კლინიკებში

რამდენიმე ხნის წინ დამჭირდა ერთ-ერთ სამედიცინო დაწესებულებაში მისვლა. კლინიკაში ყოფნის მანძილზე დავაკვირდი, რომ იქაურობა მოფენილია სხვადასხვა ადამიანების პირადი ინფორმაციით.

პირველ რიგში, რაც თვალში (უფრო სწორედ, ყურში) მომხვდა იყო ის, რომ მისაღებში მდივანი ბლანკის შესავსებად კითხვებს უსვამს პაციენტს (რომლის პასუხები კი ყველას ესმის ვინც შორიახლოს დგას). უკეთესი იქნებოდა ეს ბლანკი პაციენტს თავად შეევსო.

გავიგე ისნის რაიონში, რომელიღაც კერძო სკოლის პედაგოგის ტელეფონის ნომერი, მისამართი, დაზღვევის პირობები და ოჯახის წევრების ზოგი ინფორმაცია.

მისაღებში, დესკზე დევს იმ დღეს სხდასხვა ექიმებთან ჩაწერილი პაციენტების სია მათი ტელეფონის ნომრებით. სავარაუდოდ ეს ემსახურება 2 მიზანს: პაციენტს მისცეს საშუალება გადაამოწმოს თავი, ზუსტად როდისაა ჩაწერილი ექიმთან და მდივანს მისცეს საშუალება პაციენტს დაურეკოს (თუ არ მოვიდა). პირველის გაკეთება შეიძლება სახელისა და გვარის პირველი ასოს მითითებით (თუ საერთოდ საჭიროა, რომ მაინც და მაინც ფურცელი იდოს დესკზე). რაც შეეხება დარეკვას, ცალკე უნდა ჰქონდეს ჩანიშნული მდივანს პაციენტების ნომრები.

სურათი გადავუღე ამ ფურცელს მდივნისა და ორიოდე ადამიანის თანდასწრებით.

ზემოთ ვახსენე ბლანკის შევსება. აღსანიშნავია, რომ ინფორმაციის  ნაწილი პაციენტის პირადი საქმის გარე გვერდზე ხვდება (რამდენიმე საქმე დესკზე უდევს მდივანს და ექიმსაც თავის კაბინეტში).

რამდენიმე პაციენტის სახელი, გვარი, პირადი ნომერი და ტელეფონი იყოს ყველასთვის თვალმისაწვდომ ადგილას.

დამაინტერესა სხვა კლინიკებში რა მდგომარეობაა. ორგან შევედი უმიზეზოდ. ორივეგან უკეთესი მდგომარეობა იყო, თუმცა ტელეფონის ნომრისა და პირადი ნომრების გაგება მაინც არ წარმოადგენდა პრობლემას, რადგანაც ამ ინფორმაციას დესკს ყველგან ეუბნებოდნენ მოქალაქეები.

ჩავარდნა სისტემის დიზაინში

როდესაც ინფორმაციული სისტემის დიზაინის მნიშვნელობაზე საუბრობთ და თვალსაჩინოებისთვის კარგი მაგალითი გჭირდებათ, შეგიძლიათ ქვემოთ მოყვანილი ილუსტრაცია გამოიყენოთ.

სურათზე გამოსახულია სახანძრო განგაშის სასიგნალო მოწყობილობის მიერ “გამოჭერილი” ადამიანი.

დიზაინერებმა “გააუმჯობესეს” მოწყობილობა და დაამატეს მექანიზმი, რომელიც სიგნალის ჩამრთველის ხელს ითრევს (და ადამიანი იქნება ასე დაბმული სანამ პოლიციელი ან მეხანძრე არ გამოუშვებს).

ამით დიზაინერებმა თავიდან აიცილეს ცრუ განგაშის მიცემის შესაძლებლობა.

არ არის გენიალური გადაწყვეტილება? 😀

ვინც ვერ მიხვდით, დაფიქრდით, ხანძრის შემთხვევაში შეყოფდით აქ ხელს განგაშის ასატეხად?

რომელი ციფრებია გამოყენებული PIN-ში?

ეს სურათი ერთ-ერთი საცხოვრებელი კორპუსის სადარბაზოს შესასვლელში გადავიღე (ფეისბუქზე Security GE ჯგუფშიც დავაშეარე).

იმდენად, რამდენადაც კლავიატურას ეტყობა რა ციფრებია გამოყენებული პინში, საინტერესოა რამდენი კომბინაცია არის დარჩენილი.

ვიგულისხმოთ, რომ PIN არის 6 ციფრიანი. გამოდის, რომ 6-ციფრიან პინში გამოყენებულია 4 ციფრი. ასეთ შემთხვევაში, მაქსიმუმ 4*4*4*3*2*1 ანუ 384 ვარიანტია (ციფრები გაცვეთილი რომ არ გვქონდეს, გვექნებოდა 1,000,000 შესაძლებლობა – 2600-ჯერ მეტი).

თუ პინი 4-ციფრიანია (ანუ ყოველი ციფრი მხოლოდ ერთხელ არის გამოყენებული), მაშინ გამოდის 24 ვარიანტი (4*3*2*1). ციფრები გაცვეთილი რომ არ იყოს, გვექნებოდა 10,000 კომბინაციის შესაძლებლობა (ეს მარტივი “სისუსტე” უსაფრთხოებას აქვეითებს დაახლოებით 416-ჯერ).

ბლოკჩეინის უსაფრთხოება – ნაშრომები

ბლოკჩეინის უსაფრთხოებაზე ვეძებდი ნაშრომებს. რასაც მივაგენი, გამოვარჩევდი ორს: Security of Blockchain Technologies, რომელიც დაწერილია ციურიხის ETH-ში (სამაგისტრო ნაშრომი) და ENISA-ს კვლევას Distributed Ledger Technology & Cybersecurity.

Security of Blockchain Technologies-ში მიმოხილულია Proof of Work-ზე (PoW) დაფუძნებული ბლოკჩეინების (bitcoin, ethereum) უსაფრთხოება, შესაძლო შეტევების სცენარები და გაუმჯობესებები. ითვლება, რომ PoW ბლოკჩეინებში თაღლითობისთვის საჭიროა 50% გამოთვლითი რესურსის ქონა. რეალურად კი შეტევის წარმატებაზე გავლენის მოხდება შეუძლია ბლოკების დაგენერირების დროს, ბლოკების ზომას, ე.წ. ცარიელი ბლოკების პროპორციას (stale block rate; stale blocks არის ბლოკები, რომლებიც იქმნება ბლოკჩეინის წევრების მიერ, მაგრამ ვერასოდეს ხვდებიან მთავარ ჯაჭვში).

ნაშრომში განხილულია 2 შეტევა PoW ბლოკჩეინებზე: ორმაგი ხარჯვა (double spending; როდესაც თავდამსხმელი ცდილობს ერთი და იგივე ვირტუალური მონეტა ორჯერ დახარჯოს) და ხარბი მოპოვება (selfish mining; რომლის დროსაც თავდამსხმელი არა ფინანსური მოგებით, არამედ მთავარ ჯაჭვში რაც შეიძლება თავის მიერ გამოთვლილი ბლოკების მოხვედრით არის დაინტერესებული).

როგორც აღმოჩნდა, ბიტკოინი უფრო უსაფრთხო სისტემაა, ვიდრე ეთერეუმი (ეს უკანასკნელი იმითაა საინტერესო, რომ ბიტკოინისგან განსხვავებით აქვს ჭკვიანი კონტრაქტების (smart contracts) მხარდაჭერა). ეთერეუმის კრიტიკული სისუსტეა (CVSS ქულა 9.1) ის, რომ ბლოკჩეინის მონაწილე სინქრონიზაციას ახორციელებს მხოლოდ ერთ სხვა მონაწილესთან. თუ ეს სხვა მონაწილე არის თავდამსხმელი, მას (სხვადასხვა ტექნიკური მანიპულაციებით) შეუძლია გამოთიშოს მსხვერპლი “რეალური” მოვლენებისგან და გამოსათვლელად გაუგზავნოს ყალბი ბლოკები. ერთი მხრივ, შეტევის გავლენა შეიძლება იყოს როგორც Denial of Service, ისე ორმაგი ხარჯვა. იმდენად, რამდენადაც შეტევა მოითხოვს მცირე გამოთვლით რესურსებს და ეთერეუმის ბლოკჩეინში კი სულ რამდენიმე ათასი მონაწილეა, შეტევის (სულ მცირე Denial of Service) განხორციელება რეალურია.

ნაშრომში აგრეთვე განხილულია Stellar ბლოკჩეინი და მისი სისუსტე, რომელიც დაკავშირებულია კვორუმის მიღებასთან. დასკვნის მიხედვით, Stellar-ის ნოუდების ამჟამინდელი რაოდენობა (10) არ იძლევა ფინანსური სისტემისთვის საჭირო უსაფრთხოების დონეს.

რაც შეეხება, ENISA-ს კვლევას, ის უფრო ზოგადად ბლოკჩეინის ტექნოლოგიასთან დაკავშირებულ რისკებზეა. განხილულია ჭკვიან კონტრაქტებთან დაკავშირებული რისკები და შეტევები. ასევე მიმოხილულია ბლოკჩეინზე დაფუძნებულ სხვადასხვა პროექტებს (Ethereum, Ripple, Hyperledger, Sawtooth Lake/Intelledger, Corda).

ბლოკჩეინის უსაფრთხოებით დაინტერესების შემთხვევაში, გირჩევთ სწორედ ENISA-ს კვლევით დაიწყოთ.

უსაფრთხოების აქსიომები

გთავაზობთ ინფორმაციული უსაფრთხოების რამდენიმე ოქროს წესს, რომელიც უნდა იყოს უსაფრთხოების მართვის ქვაკუთხედი ნებისმიერ ორგანიზაციაში:

  1. უსაფრთხოება და სისტემების სირთულე უკუპროპორციულია (რაც უფრო რთულია სისტემა, მით უფრო დაბალია უსაფრთხოება).
  2. უსაფრთხოება და გამოყენებადობა (usability) ხშირად უკუპროპორციულია (უსაფრხოების ფუნქციების გადამეტებულად გამოყენება სისტემაში ამცირებს გამოყენებადობას და ამცირებს უსაფრთხოებასაც).
  3. “კარგი უსაფრთხოება ახლა” არის უკეთესი ვიდრე “იდეალური უსაფრთხოება არასოდეს”.
  4. უსაფრთხოების ყალბი გრძნობა არის უარესი, ვიდრე დაუცველობის გრძნობა.
  5. ორგანიზაციის უსაფრთხოება უდრის სუსტი რგოლის სიძლიერეს.
  6. საუკეთესო მიდგომაა კონცენტრირდე ცნობილ, მოსალოდნელ საფრთხეებზე.
  7. უსაფრთხოება არის ინვესტიცია და არა ხარჯი.
  8. ერთის მიერ აღებული რისკი არის ყველას მიერ გაზიარებული რისკი.
  9. ტექნოლოგია უნდა ემსახურებოდეს ორგანიზაციის მიზნებს. დაუშვებელია ტექნოლოგია ტექნოლოგიისთვის.
  10. ტექნოლოგია არ განსაზღვრავს ორგანიზაციის ბიზნეს მოდელს, ტექნოლოგია ეხმარება ბიზნესს.
  11. წარსული არ არის გარანტია, აწმყო არ არის იდეალური, მომავალი გაურკვევლობითაა სავსე.
  12. თუ არ იცი სად მიდიხარ, ყველა ვარიანტში სხვაგან აღმოჩნდები (უსაფრთხოების დანერგვა არ უნდა იყოს სპონტანური).
  13. თქვენს ორგანიზაციაში უკვე შემოაღწიეს ან მომავალში შემოაღწევენ. აუცილებლად.
  14. დაცემა არ არის მარცხი. მარცხია, როდესაც ვერ დგები ფეხზე.

უსაფრთხოების სტარტაპები – YC S16 Demo Day 1 & 2

სტარტაპ აქსელერატორ Y Combinator-ის პირველ და მეორე Demo დღის განმავლობაში ჯამში 92 სტარტაპი მონაწილეობდა. მათ შორის იყო რამდენიმე კომპანია, რომელიც ინფორმაციული უსაფრთხოების სფეროში მოღვაწეობს.

ZeroDB – დაშიფრული ქლაუდ სტორიჯი კომპანიებისთვის

https://zerodb.com/

ბევრ კომპანიას აშინებს მონაცემების ქლაუდში შენახვა ინფორმაციის გაჟონვის რისკის გამო. ZeroDB-ის შემქმნელების მიხედვით, მათი გადაწყვეტილების საშუალებით კომპანიებს ექნებათ საშუალება უსაფრთხოების ზომების დაცვით გადაიტანონ სენსიტიური მონაცემები ქლაუდში. ZeroDB შიფრავს მონაცემებს და მხოლოდ ამის შემდეგ აგზავნის ქლაუდში, ხოლო განშიფრვა კომპანიის ინფრასტრუქტურაში ხდება (სადაც ინახება კიდევ დახურული გასაღებები).

კომპანიამ გამოაცხადა, რომ კონტრაქტს დებენ ერთ-ერთ ბრიტანულ ბანკთან, რაც მათ 1 წლის განმავლობაში 1 მილიონ დოლარ შემოსავალს მოუტანს.

ZeroDB

Wallarm – ვებ აპლიკაციების უსაფრთხოების ჭკვიანი სისტემა

https://wallarm.com/

Wallarm ვებ აპლიკაციებისა და API-ების ყოველდღიური მოხმარების პროფილებს ადგენს, რომელთაც შემდეგ შაბლონად იყენებს. სწორედ ამ შაბლონის მიხედვით უნდა განასხვავოს მომავალში ვეპ აპლიკაციისა და API-სთვის გამოგზავნილი მავნე რექვესტები. Wallarm-ს შეუძლია სწავლა და პროფილის “გაფართოება”, შესაბამისად კი false positive-ების 0-მდე დაყვანა.

Wallarm-ს უკვე ჰყავს 60 კლიენტი, რომელთაც ჯამში 100 მილიონი ვებ მომხმარებელი ჰყავთ. მხოლოდ Y Combinator-ის მიმდინარეობისას, კომპანიის ყოველთვიური შემოსავალი გაორმაგდა და 100,000 დოლარს მიაღწია.

Wallarm

Metapacket – კორპორატიული ფაიერვოლი მავნე პროგრამების აღმოსაჩენად

http://metapacket.com/

დიდი კომპანიების ქსელში შეღწევისა და ინფორმაციის მოპარვის გახმაურებული შემთხვევების გათვალისწინებით, მავნე პროგრამების აღმოჩენა რთულია და ხშირად მაშინ ხდება, როდესაც ინფორმაციის კრიტიკული ნაწილი უკვე დაკარგულია. Metapacket არის გადაწყვეტილება, რომელიც არკვევს ქსელიდან გამავალი ტრაფიკის უკან დგას თუ არა ადამიანი.

კომპანიის წარმომადგენლები ირწმუნებიან, რომ მათი გადაწყვეტილება პირველია მსოფლიოში, რომელსაც ასეთი რამ შეუძლია. ისინი ასევე ამბობენ, რომ მათი ფაიერვოლი რომ ჰქონოდა, Sony და ამერიკის დემოკრატიული პარტიის ნაციონალური კონვენტი ჰაკინგის შემთხვევების დროულად აღმოჩენასა და ზარალის ტავიდან აცილებას შეძლებდნენ.Metapacket

Y Combinator Demo Day 1 შეჯამებაTechCrunch-ზე

Y Combinator Demo Day 2 შეჯამება TechCrunch-ზე

Agile Security Manifesto

agile seurity manfiesto

2001 წელს 18-მა დეველოპერმა გამოაქვეყნა ე.წ. Agile მანიფესტი, რომელშიც ჩამოყალიბებული იყო პროგრამული უზრუნველყოფის განვითარების პრინციპები.

მანიფესტს თავისი საიტიც აქვს და ქართულადაც არის თარგმნილი (სიტყვა Agile-ის გარდა 😀 ).

2016 წელს კომპანია Cigital-მა, რომელიც მოღვაწეობს პროგრამული უზრუნველყოფის უსაფრთხოების სფეროში, გამოაქვეყნა Agile უსაფრთხოების მანიფესტი.

მანიფესტის სრული ტექსტის PDF იხილეთ Cigital-ის საიტზე, აქ კი გთავაზობთ ძირითად პრინციპებს:

  1. პროგრამული უზრუნველყოფის უსაფრთხოება, პირველ რიგში, უნდა იყოს დეველოპერებისა და ტესტერების, და არა უსაფრთხოების სპეციალისტების, საქმე და პასუხისმგებლობა;
  2. უსაფრთხოება ჩადებული უნდა იყოს დეველოპმენტის პროცესსა და საქმიანობაში და უსაფრთხოებაზე ზრუნვა არ უნდა იწყებოდეს პროგრამის დასრულების შემდეგ;
  3. უმჯობესია პროგრამის ფუნქციონალში იყოს გათვალისწინებული უსაფრთხოება, ვიდრე ცალკე უსაფრთხოების ფუნქციონალი ემატებოდეს პროგრამას; გარდა ამისა, პროგრამაში უნდა ჩაიდოს უსაფრთხოების გამოცდილი და დატესტილი იმპლემენტაცია და არა იმპროვიზაცია;
  4. ორიენტაცია უნდა იყოს რისკების მოგვარებაზე და არა ბაგების აღმოფხვრაზე – დეველოპმენტის პროცესში გათვალისწინებული უნდა იყოს რისკები და უსაფრთხოება არ ამოიწურებოდეს ბაგების ან სისუსტეების სიის აღმოფხვრით;

 

Cyber Security To-Do List უკრაინისა და საქართველოსთვის

CCD_COE2015 წელს ნატოს კიბერ თავდაცვის თანამშრომლობის ცენტრმა (Cooperative Cyber Defence Centre of Excellence) რუსეთის-უკრაინის (კიბერ) კონფლიქტზე გამოაქვეყნა კვლევა Cyber War in Perspective: Russian Aggression Against Ukraine. შეგიძლიათ იხილოთ CCDCOE-ს საიტზე.

გლიბ პახარჩენკოს სტატიაში Cyber Operations at Maidan: A First-Hand Account (გვ. 59-66) მოყვანილი იყო რეკომენდაციები უკრაინის მთავრობისთვის კიბერ ომის მიმდინარეობისა და არსებული შედეგების გათვალისწინებით. ვფიქრობ, იგივე რეკომენდაციები მიესადაგება საქართველოსაც.

  • ქართული კიბერ სივრის ბოტნეტებისა და კონფიგურაციის სისუსტეების (NTP, DNS. . .) მქონე სერვერებისგან გაწმენდა;
  • კრიტიკული ინფორმაციული ინფრასტრუქტურიდან არალეგალური და პირატული პროგრამული უზრუნველყოფის ამოძირკვა;
  • კრიზისული სიტუაციებისათვის ინფორმაციულ ტექნოლოგიებზე დამოკიდებულების შემცირება;
  • ოპერაციული განგრძობადობის სტანდარტების შემოღება მედიისა და ტელეკომუნიკაციის სფეროში;
  • ინფორმაციის კონფლიქტის ზონაში მცხოვრები მოქალაქეებისადმი მიტანის მექანიზმის შემუშავება;
  • ანტი-DDoS გადაწყვეტილებების დანერგვა მნიშვნელოვანი ინტერნეტ რესურსებისათვის;
  • ქვეყნის მასშტაბით ინტერნეტთან წვდომის რამდენიმე დამოუკიდებელი წყაროდან მიღება;
  • ინტერნეტ კავშირის კვანძებში (national traffic exchange) ფილტრაციის მექანიზმის დანერგვა;
  • კიბერ შეტევების მუდმივი მონიტორინგის, გამოძიების, ინფორმაციის გაზიარებისა და კვლევის კულტურის განვითარება;
  • კომუნიკაციისა და სხვა ინფორმაციის არაავტორიზებული მოსმენისა და მოგროვების წინააღმდეგ საზოგადოებრივი ცნობიერების ამაღლება და საზოგადოებრივი კონტროლის განვითარება;
  • კრიზისულ სიტუაციებში ინფორმაციის განადგურებისა და კატასტროფული შემთხვევებიდან აღდგენის შესაძლებლობების განვითრება;
  • სამხედრო და სამართალდამცავ სამსახურებში კიბერ ოპერაციების ჩატარებისა და კომპიუტერული ექსპერტიზის შესაძლებლობების განვითარება;
  • რუსეთიდან მოწოდებული IT სერვისებისა და აღჭურვილობის უსაფრთხოების უზრუნველყოფა;

YPP – Information and Telecommunications Technology

რამდენიმე წლის წინ გაეროს Young Professionals Programme-ში მივიღე მონაწილეობა (Information and Telecommunications Technology მიმართულება). გაეროს ეს პროგრამა საშუალებას აძლევს ახალგაზრდა პროფესიონალებს დაიწყონ მუშაობა გაეროში. რამდენიმეეტაპიანი შერჩევის პროცესიდან პირველია წერითი ტესტირება.

ძველ დოკუმენტებში ქექვისას აღმოვაჩინე, რომ გამოცდიდან გამოსვლის შემდეგ დამახსოვრებული საკითხები ჩამომიწერია და გადავწყვიტე ბლოგზე დამედო. იქნებ ვინმეს გამოადგეს:

Open Questions
1. 
a) What is index in relational databases and what is its main benefit?
b) What is major difference between clustered index and non-clustered index?
2. Describe what is agile software development methodology. List its one advantage and one disadvantage.
3. What is taxonomy in the context of Record Management System? And why it is important to have a taxonomy in such a system?
4. What is difference between encryption and crystallographic hash algorithm. List usage of each of these.
5. What is tole and function of standard stateful firewall? What two security function it is NOT able to perform?
6. What is essential specifications, service characteristics and deployment characteristics of cloud computing?
7. Throughout the world ISPs are implementing IPv6. Why is IPv6 implementation needed and what are the specifications of its implementation.
8. Specify what are two types of virtualization and what are benefits of each of them.
Essays
1. Based on PRINCE2 and PMBOK
a) What is classical definition of the project?
b) List 5 characteristics of a project brief?
c) Why achieving more than planned with project may be a project failure?
. . .
2. Software 4
UML (Unified Modeling Language)
ER based diagram or class diagram of software functionality.
LIst 3 methods to verify the entry of data to DBs.
3. Data centers
RTO, RPO
Technology for interchanging data between two data centers
Load balancing technology
MPLS
Tagging for MPLS
4. Service desk
Essential characteristics for its effective functioning
Steps to respond request or incident
How to respond:
a) Provision of tablet computer;
b) User access request to ER;
. . .

 

როგორი უნდა იყოს უკეთესი ინტერნეტი – მოსაზრებები 1988 და 2008 წლებიდან

MIT-ის პროფესორმა დევიდ კლარკმა 1988 წელს გამოაქვეყნა ნაშრომი ინტერნეტი განვითარების პრიორიტეტებზე. ნაშრომი შეგიძლიათ წაიკითხოთ აქ.

კლარკი ამბობს, რომ ინტერნეტის არქიტექტორების უპირველესი მიზანი იყო ერთმანეთთან დაკავშირებული კომპიუტერული ქსელების (ARPANET) მულტიპლექსური (კომუნიკაციის 1 მედიუმის გამოყენებით მრავალი სიგნალის (ერთდროული) გადაცემა)  გამოყენების ეფექტური საშუალების შექმნა.

ქართულად:

უკვე არსებული ქსელის ისე გარდაქმნა, რომ მას შეძლებოდა სხვადასხვა მხარის მიერ ერთმანეთთან ერთდროული კომუნიკაციის უზრუნველყოფა.

პ.ს. TCP/IP პროტოკოლი 1983 წელს დაინერგა.

იქვე კლარკს მოცემული აქვს ინტერნეტის განვითარების 7 პრიორიტეტი:

  1. ინტერნეტ კომუნიკაცია უნდა გაგრძელდეს მიუხედავად ზოგი ქსელის ან გეითვეის დაკარგვისა;
  2. ინტერნეტს უნდა გააჩნდეს კომუნიკაციის სხვადასხვა ტიპის სერვისის მხარდაჭერა;
  3. ინტერნეტის არქიტექტურა შესაძლებლობას უნდა იძლეოდეს მას მიუერთდნენ განსხვავებული და ახალ-ახალი ქსელები;
  4. ინტერნეტის არქიტექტურა რესურსების გადანაწილებით (distributed) მართვის საშუალებას უნდა იძლეოდეს;
  5. ინტერნეტის არქიტექტურა უნდა იყოს ფინანსურად ეფექტური (cost effective);
  6. ინტერნეტში ახალი სისტემის ჩართვა უნდა მოითხოვდეს მინიმალურ ძალისხმევას;
  7. ინტერნეტის არქიტექტურაში გამოყენებული რესურსები უნდა იყოს დაანგარიშებადი;

20 წლის შემდეგ, National Science Foundation-მა დევიდ კლარკის ხელმძღვანელობით დაიწყო ახალი პროექტი (რომელიც ისევ გრძელდება) ინტერნეტის გაუმჯობესებასთან დაკავშირებით (პროექტის საიტი: www.nets-fia.net)

დევიდ კლარკის პრიორიტეტი ახალი და უკეთესი ინტერნეტისთვის (2008):

SECURITY